mercredi 3 juin 2020

MINGÉN



MINGÉN

1.   NGOG BILONG
2.   NYOBE YÉBÉL LIKUS LI NGOMB
3.   NGÔMBI LIGA NGWANG
4.   NJAP MAKON
5.   NGO POO
6.   BON BA ITONG LINGÔM
7.   NGO BISÉÉ BI NJÉÉ
8.   LIUK LI MASING
9.   NJOK MACHINE
10.  MANDENG MA BILOG

         Yaônde, 04 Biôôm 2019
 Nkam PONDI PONDI
                                                           http://antoinepondipondi.blogspot.com
 
 

vendredi 29 mai 2020

HIKOK HI JÉM



HIKOK HI JÉM

        Hala a yé bijek bi bibégés bôt ba nlémbél mudaa le a ma nembee, i unda nye le ba ngwés i jam li le a yé jém. Basañ ngond, banyañ, nlôm ni hi mut lihaa bon ba nlémbél nye binuga ni to imbee yom i lam ba ntehe.

Yaônde, 18 matjel 2013
Nkam Pondi Pondi
http://antoinepondipondi.blogspot.com


vendredi 15 mai 2020



SU U NSON

         Hala a yé ngim nson mut a nsal, mu nyen a niñil, mu nyen bôt ba nyil nye . Mu nyen bôt ba nyi i mbee ntén nson mut a nsal. Nson i kôli ni nye.
  Yaônde, 12 mpuye 2020
Nkam PONDI PONDI
http://antoinepondipondi.blogspot.com
 
 



LIJÔP LIKOONGA



LIJÔP LIKOONGA

            Likoonga li yé kôkôp i koo. I ngéda koo i njôp likoonga, u ntehe habé ño wé to nyuu yé. Nyin i koo won i njôp likoonga i ngéda i nkahal sômbôl nye matjee. Hala a mbéna bôña i ngéda sép. I ngéda a nke malogol, koo i ñoñ lijubul le u ntehe habé nye, likeñ li koo jon li nhô lijubul. Ibale u ntihba ni hinoo, malogol ma mbôô.
         Jon i ngéda mut a njôp likoonga hala a nkobla le a yé i ndap yé tole a yé ngim homa le a mpam bé. A nene bé.
Yaônde, 12 mpuye 2020
Nkam PONDI PONDI
http://antoinepondipondi.blogspot.com
 
 


MAHAA



MAHAA
 
        1.  Mudaa

31.   maange
        2.  Munlôm

32.   Likun mudaa
        3.  Sôgôl

33.   Linyañ
        4.  Ngwal

34.   lindap
        5.  Man

35.   Libaba
        6.    Nlal=iyô

36.   Yaabum
7      7.  Ndandi

37.   Maaisoñ
        8.  Ndidii

38.   Nléla
        9.   Kitboñ

39.   Kap
      10.   Nsas mbas

40.   Ta   
      11.   Mahas

41.   Iini
      12.   Mbala=kôñ

42.   Majô
      13.   Nyandôm

43.   Nyaa
      14.   Ngond

44.   Nkômba
      15.   Nwa

45.   Nsombo=mbom
      16.   Nkil

46.   Boñ kéé
      17.   Nkiya

47.   Ta man
      18.   Nyôgôl

48.   Iini man
      19.   Hisomb

49.   Majô man
      20.   Hus

50.   Nkil man
      21.   Liôô=likaa

51.   Sôgôl man
      22.   Nkol


      23.   Ngwélés


      24.   Njohog


      25.   Nlimil


      26.   Nloolo


      27.   Ñôô


      28.   Likil


      29.   Mbom=nsombo


      30.   Linyaa


Yaônde , 24 dipos 2019
Nkam Pondi Pondi
http ://antoinepondipondi.blogspot.com

lundi 6 avril 2020

NSAA, NDAMBA NI NSEÑNSAA, NDAMBA NI NSEÑ



NSAA, NDAMBA NI NSEÑ

            Di nla kobol i buk ini le nsaa ni kal le hala a yé moni tole ntéak yom mut a nti bôt ba nson i mbus ba mélés nson wap.

            Di nla kobol i buk ini le ndamba ni kal le hala a yé libim li moni tole ntéak yom, ngim yom i nhee.

            I ngéda di nkal le ndamba nkus i nlôô ni minsaa, hala a nkobla le ndamba nkus i ntina noñnga ni nsaa u nson. Jon mahee ma nkus ma yiba ni mahee ma nson. Ndi lelaa u la yi mahee ma nson?

            Minkus nwomisôna mi nlôl i nson. Ngim nson i nlama séla. I mbéda le sélél mut a ñôô i yé nseñ inyuu bôt ni ki le bôt ba nkap nson le ngim libim li nson jon li boñ le mut a nla ôô, i sélél ini i nyila nkus. Hala wee mut a gwé ngim ngeñ a nlama sal ngim nson i ngim kel. Inyuu hala nyen bisélél gwobisôna bi gwé bé nlélém mahee inyuule bi gwé bé nlélém libim li nson. I mbus libumbul, inyuu i ôt mahee ma lugna ma ngim nkus, u nlama kônde libim li nson yak libim li nson yom i mboñ le u nla bana nkus ni libim li nson li nkiha ni bisélél bi nson noñnaga ni ndap nson bi bi nhôla inyuu i nson u. Jon woo u nson ni hinoo hi nson bi yé mu i nsongi i. Jon libim li nson inyuu i bana nkus  nhéñha hikii ngéda lôga ni ngui nson i mbôña. I ngéda ngui nson i yé soso, hala nyen di mbana ngandag nkus inyuu ngim ngéda. I ngéda ngui i nson i ta bé ngandag u mbana bé ngandag nkus inyuu i nlélém ngéda.

            Mahee ma gôl, silba, mamuna, tole i mbee nkus ma nkiha ni libim li nson li mbéda inyuu i kôhna gwo. Nkus i nla bet ndamba tole ndamba  yé i nla sôs noñnaga ni kikii bôt ba ntehe mahee ma nkus. Ibale libim li nkus li nkola ni ndamba i bôm hala wee nkus ndamba yé i héli wee libim li nson inyuu i bana nkus li kôli. Ndamba nkus i mbet tole i nsôs i bôm noñnaga ni imbee ntén nkus.

            Yom lépla a nuñul isañ wé nson i yé ngui yé nson. Jon ngeñ i nson i yé mbogog ibale bo haha bé wee lépla a nyila nkol u isañ wé nson. Kii i yé mahee ma ngui nson ? Mut a nlama je bijek, a nlama niñis nwa ni néñés bon. A nlama bana longe woo u nson ni longe hinoo hi nson. Inyuu hala nyen u nla bé kal le ba saa bilépla bi baa nlélém nsaa. Jon mahee ma nson ma nkiha ni mahee ma gwom bi bisu bi yé nseñ inyuu i bumbul, i hôlôs, i tééda ni i kônde bana ngui nson. Jon mahee ma nkus ma nkiha ni nson wosôna i yé mu i nkus i. Pes nson i yé i nkus i yé nson i yé nsaabaga ini pes nson i pe i yé nson i ta bé nsaabaga. I nson unu isañ nson a nsaa bé lépla yon i yé nseñ. Ndi isañ nson a nje bé nseñ wosôna. I nseñ ini i nhôla nye i tibil bikei bi nson, i somb bikei bi mondo, i nuñul nkus wé biloñ bi pe i ke bisu. Nwet hisi, nwet bisélél ni nwet moni bobasôna ba nkôhna nseñ i nlôl i nsaa lépna a nkôhna bé i  ane lingwañ li wim tole i ane ligwañ li wim li mapanga ma moni. Jon to ba mbédés minsaa mi bilépla hala a ga suhul nseñ ndi hala a héñha bé ndamba minkus. Libañ bisélél i ane i lingwañ li wim li ta bé i bédés nsaa bititigi gwobisôna ndi i suhul nsaa. Nseñ i nla lel balal ba ndamba inyuule ngim mbén  i ta bé inyuu i téé nwaa. Nwaa i nseñ i nlôl ndigi ni nsaa bititigi gwobisôna  lépla a nkôs ni ngeñ nson i ngim kel.

                                                                                                       Yaônde, 31 matumb 2020
Nkobol ni hop basaa Nkam PONDI PONDI
http://antoinepondipondi.blogspot.com